صرع : در ايرانشهر يك تيكه از لته را ( قسمتى از سياه‌چادر كه با موى بز بافته شده است ) . آتش مىزنند و به دماغ مريض دود مىدهند ( جانب اللهى ، 1381 : 259 ) . بواسير : در اردكان كلهء ماهى را در آتش مىاندازند و دود آن را به موضع مىرسانند ( طباطبايى : 674 ) . در خراسان براى معالجهء بواسير يك قطعه كوهان شتر را با چند عدد كلاه بادمجان و مقدارى خاكشير در آتش مىريزند و دود آن را به نشيمن خود مىدهند ( شكورزاده : 237 ) . كرمك : در هزاوه تكه‌اى پنبه را به ديوار دودزده مىمالند و به پشت ( مقعد ) بچه مىگذارند ( ضيغمى : 174 ) . سرخك و سرخجه : در گيلان چوب گل محمدى يا انار و يا پهن گاو را با اسفند مىسوزانند و كودك را دود مىدهند . نيز دانهء شمران را با پوست سنجد مخلوط مىكنند و مىسوزانند و كودك را دود مىدهند ( ميرشكرايى ، 1374 : 470 ) . در خراسان مقدارى خاكشير در آتش مىريزند و بچه را لخت كرده بالاى دود خاكشير مىگيرند تا بوى خاكشير سوخته به بدنش بخورد و دانهء سرخك زودتر بيرون بريزد ( شكورزاده : 268 ) . در سنگسر بذر خاكشير با پوستهء بادام و چوب گز و كهنهء كبودرنگ دود مىكنند تا دانهء سرخك روى بدن ظاهر شود . گاه كاسهء چينى را روى دود مىگذارند و پس از آنكه رنگ كاسه به زردى گراييد ، اندكى آب در آن ريخته و كاسهء شسته و آب دوده را به خورد بيمار مىدهند ( اعظمى : 57 ) . كهير : در الموت گياهى به نام كمار را در داخل تنور مىريزند و در مقابل دود آن مىايستند تا بيمارى رفع شود ( حميدى و ديگران : 230 ) . اسهال : در اردكان دم بادمجان را در آتش مىسوزانند و دود آن را به موضع مىرسانند ( طباطبايى : 674 ) . تب‌خال : در بخش آب‌بر ( زنجان ) دودهء ديگ را روى تب‌خال مىمالند ( سپهرفر و ديگران : 238 ) . زردزخم : در زنجان دودهء ديگ روى آن مىمالند ( سپهرفر و ديگران : 240 ) . نظرگيرى : در ساوجبلاغ به مريض نظرخورده دودى مىدهند . براى تهيهء دودى نام دشمنان پيغمبر را با شداد و نمرود روى يك قطعه كاغذ مىنوشتند و با چند دانه اسفند و چند تار موى گربه يا بز مىسوزاندند و بدن مريض را روى دود آن مىگرفتند . در سوهان ( طالقان ) خاكستر دودى را در چهارراه يا تقاطع چهار كوچه مىريختند ( جانب اللهى ، 1372 ، ب : 30 ) . بخوردرمانى شب‌كورى : در بافق براى دفع اين بيمارى جگر گوسفند نر را در آب پخته و بخار آن را به